Buddyzm

Buddyzm jest jedną z najstarszych i największych religii świata. Pochodzi od historycznego Buddy Siakjamuniego, który urodził się około 570 r. p.n.e. w północnych Indiach. Po latach medytacji, w wieku 35 lat, osiągnął Oświecenie – stan, w którym nie istnieje oddzielenie pomiędzy przeżywającym a przeżyciami, gdzie przestrzeń nie dzieli, tylko zawiera.
Nie jest to nicość, lecz doświadczanie otwartości, w której powstają, rozgrywają się i znikają zewnętrzne zjawiska i wewnętrzne przeżycia. Urzeczywistnienie tego stanu powoduje, że przestajemy być zależni od ciągle zmieniających się okoliczności, myśli i uczuć. Pojawiają się natomiast naturalne właściwości umysłu, takie jak intuicyjna mądrość, nieustraszoność, nieuwarunkowana radość i aktywne współczucie.

Po osiągnięciu Oświecenia Budda przez 45 lat udzielił 84 000 nauk. Nauki te nazywane są w sanskrycie Dharmą, co oznacza „jakimi rzeczy są”. Nie mają one charakteru zakazów i nakazów. Studiowanie ich, praktykowanie medytacji oraz stosowanie na co dzień buddyjskiego poglądu prowadzi do osiągnięcia pełnego rozwoju umysłu, czyli Oświecenia. Dlatego buddyzm nazywany jest religią doświadczenia w odróżnieniu od chrześcijaństwa i innych światopoglądów, które zakładają istnienie zewnętrznego Boga i opierają się na wierze i dogmatach.

Nie wierzcie w jakiekolwiek przekazy tylko dlatego, że przez długi czas obowiązywały w wielu krajach. Nie wierzcie w coś tylko dlatego, że wielu ludzi od dawna to powtarza. Nie akceptujcie niczego tylko z tego powodu, że ktoś inny to powiedział,
że popiera to swoim autorytetem jakiś mędrzec albo kapłan lub że jest to napisane w jakimś świętym piśmie. Nie wierzcie w coś tylko dlatego, że brzmi prawdopodobnie. Nie wierzcie w wizje lub wyobrażenia, które uważacie za zesłane przez boga. Miejcie zaufanie do tego, co uznaliście za prawdziwe po długim sprawdzaniu, do tego, co przynosi powodzenie wam i innym.
Budda, Kalama Sutra

Linia Karma Kagyu

Linia Karma Kagyu jest jedną z czterech głównych szkół buddyzmu tybetańskiego – trzy pozostałe to Njingma, Siakja i Gelug (szkoła Dalaj Lamy). Jest to linia bezpośredniego ustnego przekazu, w której szczególną wagę przykłada się do medytacji. Metody linii Karma Kagyu pochodzą od historycznego Buddy, który przekazał je swoim najbliższym uczniom. Były one następnie przekazywane przez 1500 lat w Indiach przez Mahasiddhów, takich jak Padmasambhawa, Tilopa, Naropa i Maitripa, a następnie w Tybecie przez joginów: Marpę i Milarepę oraz mnicha Gampopę. W XII wieku jego uczniem został I Karmapa. Dzięki kolejnym inkarnacjom Karmapy linia Karma Kagyu pozostaje żywym, nieprzerwanym przekazem do dzisiaj. Zawiera ona, jako jedna z niewielu tradycji buddyjskich, nauki Diamentowej Drogi.

Diamentowa Droga

Budda przekazywał nauki w zależności od zdolności swoich uczniów – w ten sposób powstało wiele tradycji, szkół i stylów praktyki. Diamentowa Droga to najwyższe nauki Buddy, których celem jest wykorzystywanie potencjału tkwiącego w każdej sytuacji.

Praktyka buddyzmu Diamentowej Drogi opiera się na trzech filarach: poglądzie, że wszystkie istoty i zjawiska są doskonałe, medytacji – przekształcającej ten pogląd w bezpośrednie doświadczenie oraz skutecznym działaniu, wypływającym z uzyskanego w ten sposób wglądu. Praktykowanie nie ogranicza się zatem tylko do medytacji, ale jest możliwe w każdym momencie, co szczególnie odpowiada ludziom na Zachodzie, którzy często prowadzą intensywny tryb życia.

Medytacja

Medytacja buddyjska to precyzyjna metoda pracy z umysłem. Umożliwia bezpośrednie doświadczanie zjawisk jako swobodnej gry przestrzeni, której wyrażeniem się jesteśmy również my sami. Medytacja równoważy umysł i uniezależnia go od zmieniających się nieustannie warunków. Powoduje, że przeszkadzające uczucia, takie jak niechęć, przywiązanie i pomieszanie, przekształcają się w odpowiadające im mądrości.

Medytacje Diamentowej Drogi posługują się językiem symboli i działają na zasadzie identyfikacji z formami buddów, które reprezentują doskonałe właściwości umysłu. Regularna praktyka sprawia, że w coraz większym stopniu wszystko, co się wydarza, jest przeżywane jako świeże i interesujące, a działanie dla dobra innych staje się naturalne i spontaniczne.

Karmapowie

Karmapa jest głową szkoły Karma Kagyu. Linię Karmapów zapoczątkował Dysum Czienpa (1110 –1193). II Karmapa Karma Pakszi, żyjący w XIII w., był osobistym nauczycielem najwyższego chana Mongolii, a III Karmapa Rangdziung Dordże był nauczycielem cesarza Chin Toghana Temura.

W 1952 roku XVI Karmapa Rangdziung Rigpe Dordże opuścił Tybet wraz wieloma lamami z powodu chińskiej agresji. Uchronił w ten sposób przekaz Karma Kagyu przed zniszczeniem. Był jednym z największych mistrzów medytacji naszych czasów. Kilkakrotnie odwiedził Zachód, nauczając w wielu krajach. Zmarł w 1981 roku w Chicago.

Obecnie żyjący XVII Karmapa Trinlej Taje Dordże urodził się w 1983 roku. Opuścił potajemnie Tybet, gdy miał jedenaście lat. Obecnie mieszka w Kalinpongu w Indiach, gdzie trwa jego edukacja zarówno tradycyjna, buddyjska, jak i nowoczesna, europejska. Mimo młodego wieku nauczał w Stanach Zjednoczonych, Azji oraz w Europie, w tym trzykrotnie w Polsce (w latach 2000, 2004 i 2009). W czasie każdej wizyty na Zachodzie spotykało się z nim kilkanaście tysięcy osób. Kontakt z Karmapą to zetknięcie się z żywym, trwającym nieprzerwanie od dwu i pół tysiąca lat przekazem nauk Buddy.

Kontrowersja

W historii Tybetu zdarzały się konflikty w trakcie odnajdywania inkarnacji wysoko urzeczywistnionych lamów. Również dzisiaj istnieje dwóch kandydatów do tytułu XVII Karmapy. Jednym z nich jest Trinlej Taje Dordże, uznany przez Szamara Rinpocze, tradycyjnie uznawanego za drugiego po Karmapie najwyższego rangą regenta linii Karma Kagyu. Drugim jest Urdzien Trinlej, rozpoznany przez Situ Rinpocze, innego regenta linii Karma Kagyu oraz najwyższe władze Chińskiej Republiki Ludowej. Istnienie dwóch kandydatów na Karmapę spowodowało podział w linii Karma Kagyu oraz pokazało, że również wysocy lamowie mogą być uwikłani w polityczne gry i intrygi.

Nauczyciele

Wielu tybetańskich nauczycieli, takich jak XVII Karmapa Trinlej Taje Dordże, Szamar Rinpocze, Dzigme Rinpocze i Khenpo Czodrak Rinpocze regularnie odwiedza ponad pięćset ośrodków buddyzmu Diamentowej Drogi linii Karma Kagyu na świecie, w większości założonych przez Lamę Ole Nydahla. Upoważnił on też ponad stu uczniów do nauczania buddyzmu. Jest wśród nich trzynaścioro Polaków.

Lama Ole Nydahl

Lama Ole Nydahl urodził się w 1941 roku w Danii. Studiował literaturę angielską i niemiecką oraz filozofię na uniwersytetach w Kopenhadze, Tybindze i Monachium (doktorat: „Aldous Huxley i przynosząca szczęście wizja”). Wraz z żoną Hannah byli jednymi z pierwszych zachodnich uczniów XVI Karmapy Rangdziung Rigpe Dordże. Na jego prośbę Lama Ole Nydahl od ponad trzydziestu lat naucza buddyzmu Diamentowej Drogi i zakłada na całym świecie ośrodki medytacyjne. Trudno znaleźć nauczyciela, który w tak dużym stopniu przyczynił się do przeniesienia buddyzmu na Zachód. Lama Ole Nydahl jest przykładem buddyjskiego lamy, który nie jest mnichem, dlatego jego nauki dotyczą wszystkich obszarów życia – pracy, rodziny, związków partnerskich. Znany jest ze swej bezpośredniości i braku poważania dla poprawności politycznej. Jest autorem wielu buddyjskich książek przetłumaczonych na kilkanaście języków, w tym polski.

Książki

„Buddowie Dachu Świata” – opowieść Lamy Ole Nydahla o jego podróżach do mistycznego serca Azji, o przemianie zbuntowanego Europejczyka, zafascynowanego „mocnym życiem” i zmieniającymi świadomość narkotykami, w duchowego nauczyciela i spadkobiercę tybatańskich mistrzów linii Karma Kagyu.

„Dosiadając tygrysa” – kontynuacja „Buddów Dachu Świata”, opisująca pracę Lamy Ole Nydahla na Zachodzie – niekończącą się podróż dookoła świata, wykłady, zakładanie ośrodków oraz niełatwy proces przystosowywania ponadczasowych buddyjskich nauk do współczesnej, zachodniej rzeczywistości.

„Jakimi rzeczy są. Współczesne wprowadzenie do buddyzmu” – podstawy nauk Buddy opisane w przejrzysty i przystępny sposób dla nowoczesnych, krytycznie myślących ludzi Zachodu.

„Wielka Pieczęć” – komentarz Lamy Ole Nydahla do poematu III Karmapy Rangdziung Dordże, napisanego przed siedmiuset laty. Współczesny buddyjski traktat o naturze rzeczywistości – o tym, co jest jedynie prawdą uwarunkowaną, a co ma ostateczne, absolutne znaczenie.

„Bungee mądrości” – esencja nauk buddyzmu Diamentowej Drogi w formie odpowiedzi udzielonych przez Lamę Ole Nydahla na pytania zadane podczas wielu wykładów na całym świecie. Dotyczą one praktyki buddyjskiej i codziennego życia – problemów w związkach partnerskich, pracy z emocjami, polityki czy – odmiennych od buddyjskiego – światopoglądów i religii.

„Oszuści w szatach” – opis zdarzeń, które doprowadziły w połowie lat 90. minionego wieku do schizmy w buddyzmie tybetańskim, autorstwa Tomka Lehnerta, asystenta Lamy Ole Nydahla. Wzbogacona o tło historyczne, opowieść naocznego świadka dramatycznych wydarzeń związanych z odnalezieniem XVII inkarnacji Karmapy.

„Budda i miłość” – wydana w 2007 roku w języku polskim książka Lamy Ole Nydahla opowiada jak nadmiar, pojawiający się w pełnym radości związku użyć dla dobra wszystkich i samemu dzięki temu wzrastać. Książka trafiła w Niemczech na listę dziesięciu bestsellerów, opublikowaną przez telewizję ARD.

Buddyzm na Zachodzie

W świadomości zachodnich społeczeństw żywy jest stereotyp buddysty – mnicha ubranego w kolorowe szaty. Tymczasem większość praktykujących europejskich buddystów to osoby świeckie, które prowadzą normalne życie rodzinne i zawodowe. Ponieważ buddyzm opiera się na wartościach bliskich zachodniej kulturze – samodzielnym i krytycznym myśleniu, wolności i altruizmie – w ciągu ostatnich trzydziestu lat nauki Diamentowej Drogi rozprzestrzeniły się szeroko na Zachodzie. Cel praktyki: wykorzystywanie potencjału tkwiącego w każdej sytuacji, doskonale pasuje do współczesnego trybu życia. Na całym świecie działa obecnie ponad pięćset ośrodków buddyzmu Diamentowej Drogi linii Karma Kagyu założonych przez Lamę Ole Nydahla i działających pod duchowym przywództwem XVII Karmapy Trinleja Taje Dordże.

Miejskie ośrodki buddyjskie

Pierwszy polski ośrodek buddyzmu Diamentowej Drogi powstał w Krakowie w 1976 roku. Od tego czasu buddyzm w naszym kraju rozwija się coraz dynamiczniej. Dziś działa już ponad czterdzieści ośrodków i grup medytacyjnych Buddyjskiego Związku Diamentowej Drogi linii Karma Kagyu – to największa szkoła buddyzmu w Polsce. Adresy ośrodków można znaleźć na stronie internetowej www.buddyzm.pl.

Podstawową praktyką wykonywaną w ośrodkach jest medytacja trzech świateł, ułożona i przekazana przez XVI Karmapę Rangdziung Rigpe Dordże specjalnie dla ludzi Zachodu. Medytacje odbywają się regularnie kilka razy w tygodniu, są prowadzone po polsku i trwają około trzydziestu minut. Każdy, nieodpłatnie, może wziąć w nich udział. Nie wymagają specjalnych przygotowań. Członkowie ośrodków ponoszą koszty ich funkcjonowania na zasadzie dobrowolnych składek, zajmują się prowadzeniem medytacji, odpowiadają na pytania oraz organizują wykłady buddyjskich nauczycieli. W wielu ośrodkach odbywają się również zajęcia dotyczące buddyzmu dla uczniów liceów i gimnazjów, prowadzone w ramach lekcji etyki.

Ośrodki odosobnieniowe

Oprócz ośrodków miejskich istnieją w Polsce dwa ośrodki odosobnieniowe: w Kucharach koło Płocka, oraz w Ropkach (Beskid Niski). Kolejne dwa ośrodki odosobnieniowe powstają w Nagodzicach (Kotlina Kłodzka) oraz Bartołtach (Mazury).

Ważną rolę w rozwoju linii Karma Kagyu w Polsce odgrywa ośrodek w Kucharach, położony sto kilometrów na północ od Warszawy. Znajdujący się tam zabytkowy dworek – w którym Helena Mniszkówna napisała „Trędowatą” – został kupiony w 1985 roku. Był wówczas całkowicie zrujnowany. Po kilkunastu latach remontu został odbudowany i obecnie trwają prace wykończeniowe. Dworek wraz z parkiem znajduje się pod opieką konserwatora zabytków. Kuchary znane są przede wszystkim z organizowanych, przynajmniej raz do roku, dużych, ogólnopolskich kursów medytacyjnych, w których biorą również udział buddyści z innych krajów. W Kucharach znajdują się też dwie stupy buddyjskie.

Stupy

Stupy są charakterystycznymi elementami krajobrazu w krajach, gdzie rozwijał się buddyzm. To jedne z najbardziej fascynujących budowli, jakie stworzyła nasza cywilizacja. Kiedyś budowane dla królów i bohaterów, z biegiem czasu stały się „pomnikami prawdy”. Symbolizują oświecony umysł, ale także budowę materii, strukturę wszechświata. Odzwierciedlają harmonię i perfekcję uniwersalnych zasad i zapraszają ludzką świadomość do pełnego rozwoju.

Na terenie ośrodka osobnieniowego Buddyjskiego Związku Diamentowej Drogi linii Karma Kagyu w Kucharach znajdują się dwie stupy: Stupa Oświecenia oraz Stupa Cudów. Inauguracja pierwszej odbyła się w 1990 roku, a drugiej – 29 lipca 2002 roku. Obie ceremonie przeprowadził wielki mistrz medytacji Lobpyn Tseczu Rinpocze, bliski uczeń XVI Karmapy i nauczyciel Lamy Ole Nydahla.

Stupa House i Hala Buddów

Warszawski ośrodek buddyjski „Stupa House” to budynek dawnej kotłowni o powierzchni 750 m2, położony na Kole. Mimo że zbudowano go w czasach stalinowskich, kształtem przypomina stupę – tradycyjny buddyjski symbol natury umysłu. W 2006 roku, po sześciu latach prac remontowych, został oddany do użytku. Znajduje się w nim sala do medytacji, biblioteka, siedziba fundacji oraz Buddyjskiego Związku Diamentowej Drogi linii Karma Kagyu.

Obecnie trwają prace nad projektem architektonicznym i finansowym budowy Hali Buddów w budynku sąsiadującym ze Stupa House, o docelowej powierzchni 2000 m2. Będzie to jedno z największych w Europie centrów kultury buddyjskiej, miejsce publiczne, umożliwiające wielu osobom praktykę i uzyskanie informacji o buddyzmie przy okazji wystaw sztuki, koncertów lub pokazów filmowych. W Hali Buddów będą prowadzone lekcje o buddyzmie dla szkół i uniwersytetów. Organizowane będą też, we współpracy z innymi ośrodkami, tłumaczenia tekstów buddyjskich.

Magazyn „Diamentowa Droga”

„Diamentowa Droga” to periodyk ukazujący się w Polsce od 1991 roku w nakładzie około 1200 egzemplarzy. Znajdują się w nim tłumaczenia tradycyjnych tekstów buddyjskich, wykłady i wywiady z lamami oraz nauczycielami, informacje dotyczące ośrodków Diamentowej Drogi na całym świecie oraz aktualny plan podróży Lamy Ole Nydahla. Zespół redakcyjny pracuje nieodpłatnie. Magazyn można zaprenumerować przez Internet na stronie: www.kfshop.pl.

Fundacja

Fundacja Stupa House działa od września 2001 roku. Jej założycielem jest Buddyjski Związek Diamentowej Drogi linii Karma Kagyu w Polsce. W maju 2004 roku Fundacja uzyskała status organizacji pożytku publicznego. Przedmiotem jej działalności jest zachowanie na Zachodzie zagrożonej kultury buddyjskiej i jej dziedzictwa – unikalnej wiedzy z dziedziny psychologii i filozofii oraz metod pracy z umysłem. W ramach działań Fundacji zorganizowane zostały dotychczas:
• Przestrzeń Umysłu (2002) – cykl imprez w Centrum Sztuki Współczesnej, na który składały się: wykłady nauczycieli buddyjskich, warsztaty medytacji, instalacje, a także wystawy fotografii oraz tanek – tradycyjnych obrazów tybetańskich – ze zbiorów Muzeum Azji i Pacyfiku, koncerty dwudziestu zespołów muzycznych oraz skoki bungee.
• Projekt Triangle (2003) – wydanie płyty z muzyką, dzięki dotacji uzyskanej z funduszów Unii Europejskiej, wykonywaną przez czeskich, niemieckich i polskich muzyków zainspirowanych buddyzmem.
• Tydzień Kultury Buddyjskiej w Katowicach (2005) – cykl wykładów połączonych z koncertami, prezentacjami filmów, slajdów, wystawą fotografii i tanek.
Najnowsze informacje o działalności Fundacji dostępne są na stronie: www.fsh.pl.

Kontakt

Marek Rosiński
Telefon: 504 112 633, e-mail: media(at)buddyzm.pl
Katarzyna Szacińska
Telefon: 604 631 047, e-mail: media(at)buddyzm.pl

© 2006 - Buddyjski Związek Diamentowej Drogi Linii Karma Kagyu | Materiały prasowe